Instructie voor de Gecommitteerden op 't hooren, examineren en opostilleren van de Liquidatien der Vereenighde Provincien, den Ontfanger Generael ende van de Ontfangers der Collegien van de Admiraliteyten.

I

Alsoo tot dienste der Vereenigde Landen, weghneminge van alle wantrouwen, invoeringe van liefde, vriendtschap ende goedt betrouwen onder de respective Vereenighde Provincien, ende omme deselve tot volkomen devoiren tot het handthouden van de gemeene saecke te beter te bewegen, vooral noodigh is, dat seeckerlijk geweten magh werden, wat de respective Provincien zedert haerluyder laetste liquidatie voor de gemeene saecke tot dienste van de Generaliteyt, soo tot betalinge van Ruyteren, Knechten, Tractementen, noodelijckheden ten Oorlogh, als andere lasten, de Generaliteyt raeckende, van jare tot jare hebben verstreckt, en dat het selve op 't alderspoedigste mag werden gevordert: Soo is goedtgevonden, dat tot dien eynde een Kamer opgerecht sal werden van veertien persoonen, te weten, uyt elcke Provincie twee Persoonen, die onderhouden sullen werden tot kosten van de Provincie, daer uyt sy gesteldt werden, dewelcke sullen besoigneren ten minsten met twee Tafelen, en by absentie, sieckte, of andere empeschementen van eenige der voorsz Persoonen, sullen de Provincien, uyt welcke die gesteldt zijn, eenen anderen in de plaetse vanden afwesenden siecken, of andersints geëmpecheerden, mogen stellen.

II

Dese voornoemde Gecommitteerden sullen alle dagen (Sondagh uytgesondert) ten minsten ses uyren te samen ter geordonneerde plaetse in 't examineren der voornoemde Liquidatien, ende d'Ordonnantien, Declaratien en Quitantien daer toe dienende, midtsgaders het doen appostilleren der selver Liquidatien, moeten besoigneren, sonder buyten sieckte of noodelijcke excusatie, hen te mogen absenteren, op poene, dat een yegelijck niet, of te laet komende, t'elcken uyre verbeuren sal tien stuyvers, ten behoeve van de arme gequetste en siecke Soldaten.

III

De voornoemde Gecommitteerden en sullen geen tijdt versuymen in het ondersoecken wat de respective Provincien schuldigh zijn ofte niet, maer alleenlijck wat ieder Provincie betaeldt heeft tot de lasten van den Oorlogh te lande en te Water, in besettinge of te Velde, de Generaliteyt raeckende, daer van blijckt by decharge of ander deugdelijck bescheyt, volgende de resolutien voormaels by ons daer op genomen.

IV

Indien eenige Parthyen by de respective Provincien in de voornoemde Liquidatien gebracht souden werden buyten den Staet van Oorlogh, en de Consenten van jaer tot jaer versocht, sullen de Gecommitteerden wel letten of deselve by de Generaliteyt behooren gedragen te werden, en de partyen die syluyden sullen bevinden dat de Generaliteyt niet en behooren tot laste gebracht te werden, sullen syluyden annoteren, en met loquatur beswaren, om daer van rapport aen de Heeren Staten Generael te doen, als alle de liquidatien van een jaer van alle de Provincien sullen wesen gedaen.

V

Sullen sonderlingh daer op letten, dat het geene in de Liquidatien van een Provincie gedifficulteert, of met een loquatur beswaerdt werdt, andere Provincien niet passeert en werden eenige partyen, van gelijcke natuyre zijnde, tot welcken eynde in een yder Articul sal ge-exprimeert werden de natuyre van de saecke.

VI

In de voornoemde Kamer sal eene Tafel haer occuperen met het hooren van de reeckeningen van den Ontvanger Generael, van alle sijnen ontfangh en administratie die hy gehadt heeft zedert syne laetste gedane Reeckeninge, soo van de penningen, gefourneert by de Provincien op haer gedragen consenten, als van de Brandschatten, Subsidien, genegotieerde Penningen op Interest, en andere, van wegen den Lande by hem gemanieert: Ende sal de andere Tafel hooren en examineren de Liquidatien van de Provincien, beginnende aen degeene die laetst in gebreecke gebleven zijn, ende alsoo vervolgens tot de Liquidatien van de respective Provincien concurreren in gelijcke jaren, waer naer ordentelijck sullen werden vervolght de voorsz Liquidatien van jare tot jare, ende sal de Kamer alle naerstigheyt doen, ten eynde het werck ten spoedigsten gevordert werde, op dat de Provincien, soo haest doenlijck is, mogen grondelijck bericht werden, soo wel van de gelegentheydt van de administratie des Ontfangers Generael, als van de praestatien van de respective Provincien, midtsgaders van de gesteltenisse van de Collegien ter Adminiraliteit, die Reeckeningen van de welcke de voorsz Kamer ondertusschen mede sal hooren en opnemen; en sulcks doende, daer op letten, of die Reeckeningenvan de Ontfangers Generael der selver Collegien ingestelt zijn in conformiteyt van de Instructie, op huyden gearresteert, en die selve Ontfangers tot het formeeren van hunne Reeckeningen toegesonden, en of verificatien, tot deselve Reeckeningen dienende, sulcks zijn, als by de selve Instructie werdt gerequireert, authoriserende die voornoemde Kamer alle die partyen, desen contrarierende, te royeren, of tenminste met loquatur te beswaren, en daer van voor 't sluyten van deselve Reeckeninge te doen rapport om by haer Hoog Mog. Daer op geresolveert te werden, als tot meesten dienste van den Lande by deselve bevonden sal worden te behooren.

VII

Indien eenige van de voornoemden Kameren, by gebreck van het overleveren van de Liquidatien en verificatien van eenige van de voornoemde Provincien souden moeten ophouden van Besoigne, sullen syluyden de Heeren Staten Generael adverteren van de Provincien in gebreecke wesende, en daer en tusschen voortgaen met de Liquidatien van de Provincien, van de volgende jaren, die gereed sullen wesen.

VIII

Ende sullen binnen een maend naer de Liquidatie van elcken jare maecken een staet van de Loquaturs en swarigheden daer inne bevonden, op dat by de Heeren Staten Generael daer op magh werden gelet en geresolveert, sulcks in goede aequiteyt en gelijckheyt sal bevonden werden te behooren.

IX

En ten eynde de Reeckeningen van den Ontfanger Generael niet en werden verachtert onder eenige praetext, sullen de Raeden van State bevorderen, dat alle particuliere Reeckeningen van de Ontfangers, Commisen, en andere administratie van Penningen, Vivres, Munitien va n Oorlogh, en andere behoeften ten oorlogh gehadt hebbende, met den eersten behoorlijcke Reeckeninge, bewijs en reliqua doen, en de dat deselve den Ontfanger Generael ter handen werden gesteldt.

X

Ende ommedesen conform te besoigneren, sullen de Gecommitteerden van de respective Provincien, mitsgaders de Secretarissen van deselve Kamer van Reeckeninge, aen de Staten Generael Eed doen, van haerluyden naer dese instructie te reguleren.

Aldus gedaen ter Vergaderinge van de hooghgemelte Heeren Staten Generael, na voorgaende resumptie van d'eerste Instructie, in 's Graven-Hage den een en twintighsten januarii sestien hondert twee en twintigh.

Was geparapheert, Bartolt van Gent, vt.

Onderstond, Ter ordonnantie van de hooggemelte Heeren Staten Generael.

Geteeckent, C. Aersens

NB dit is een uitbreiding van de instructie voor de rekenkamer van 5 november 1607. De uitbreiding bestaat in het gecursiveerde deel van artikel 6.

Uitgegeven: Groot Placcaet-boeck IV ('s-Gravenhage : Paulus Scheltus, 1705), blz. 134-135.

Terugkeren naar Overzicht pagina costuymen etc.

Terugkeren naar Inhoudsopgave

Laatst bijgewerkt op 17 juli 2009